Trudności w wychodzeniu z leków przeciwdepresyjnych – czym są brain zaps?
  • Opublikowano:

    25 listopada 2018

  • Komentarze:

    0

Brain zaps opisywane są jako jedne z najbardziej dokuczliwych objawów odstawienia niektórych leków przeciwdepresyjnych i przeciwlękowych. Odczucia te określane są jako nagłe „zaskoki”, wstrząsy i elektryczne wyładowania w mózgu.

Według analizy New York Times, lęk przed efektami odstawienia sprawia, że miliony ludzi każdego roku nie decydują się na wyciszenie ich stosowania (oczywiście pod opieką lekarza!), nawet jeśli nie są im już potrzebne.

W 2017 roku przeprowadzono badanie z udziałem 250 osób, które długoterminowo stosowały leki psychotropowe. Wykazało ono, że niemal połowa z nich doświadczyła silnych objawów odstawienia leku przeciwdepresyjnego, przy próbie zakończenia przyjmowania. Połowa zgłosiła również, że nie chce lub nie może przerwać stosowania leku, z powodu obawy przed tymi symptomami.

Czy brain zaps można leczyć lub im zapobiegać? Obecnie nie ma medycznych środków do tego, by niezawodnie przejmować nad nimi kontrolę. Jednak naturalne środki zaradcze zdają się pomagać wielu osobom złagodzić konsekwencje wychodzenia z farmakoterapii.

Czym są brain zaps?

Brain zaps to wyładowania elektryczne w mózgu, które występują zwykle po odstawieniu leków przeciwdepresyjnych i przeciwlękowych. Dlatego właśnie uważa się je za efekt odstawienia i część zespołu dyskontynuacji leków przeciwdepresyjnych.

Większość doświadczających ich osób twierdzi, że wyładowania te pojawiają się nagle i trwają zwykle kilka chwil, a następnie znikają. Zdają się nie mieć wyraźnych zwiastunów. Niektóre osoby uważają, że przydarza im się to kiedy zasypiają lub krótko po przebudzeniu. Mogą być one również wywołane przez alkohol, niepokój lub stres.

Brain zaps mogą wywoływać niektóre z poniższych objawów i odczuć:

  • nagły wzdryg, dreszcz lub brzęczenie w mózgu. Niektóre osoby mają wrażenie, że obejmuje to całą głowę, inne że tylko niewielką część mózgu. Czasami mogą też dawać uczucie napływania krwi do głowy,
  • widzenie krótkich błysków białego światła,
  • nagłe ruchy oczu lub głowy,
  • zawroty głowy,
  • dzwonienie w uszach,
  • napięcie w gardle i trudności w połykaniu,
  • nudności i utrata apetytu.

Jakie są przyczyny?

Skąd biorą się te wyładowania? Nie jest to do końca jasne, ale często powiązane z odstawieniem niektórych leków, szczególnie SSRI czyli selektywnych inhibitorów zwrotnego wychwytu serotoniny. To najczęściej przepisywane leki, w wypadku depresji i zaburzeń lękowych.

Czym jest z kolei zespół dyskontynuacji leków przeciwdepresyjnych? To przejściowy stan, mogący wystąpić po przerwaniu stosowania niektórych antydepresantów, gwałtownej zmianie dawki lub odstawieniu.

Innymi możliwymi objawami wycofania są: zawroty i bóle głowy, nudności, parestezje (uczucie drętwienia lub mrowienia skóry), zwiększenie masy ciała, zmęczenie, problemy ze snem, zaburzenia funkcji poznawczych, zaburzenia seksualne, zaparcia, a czasami nawet myśli samobójcze.

Poza SSRI, brain zaps mogą powodować również odstawiane:

  • leki podobne do SSRI, np. SSNRI,
  • benzodiazepiny, przepisywane zwykle w przypadku zaburzeń lękowych,
  • leki stosowane przy ADHD,
  • ectasy/MDMA (narkotyk).

Nie przeprowadzono wielu badań nad przyczynami powstawania tych wyładowań. Jedna z teorii jest taka, że wynikają one ze zmian poziomu serotoniny w mózgu.  Leki takie jak SSRI oraz SSNRI działają poprzez blokowanie transportera serotoniny i podnoszenia jej poziomu. Zwiększają również aktywność GABA, jednej z głównych „wyciszających” substancji. Jednak spadający poziom serotoniny nie jest uznawany za główną przyczynę brain zaps, ponieważ stwierdzono że osoby z jej niskim poziomem, nie doświadczają tych objawów przed przyjmowaniem leków.

Aktualna hipoteza jest taka, że mogą one być konsekwencją malejących poziomów GABA. Leki po wycofaniu których występują wyładowania, powiązane zostały ze wzrostem poziomu GABA w mózgu. W oparciu o wiele badań wiemy dziś, że kiedy poziom ten spadnie, może to skutkować wieloma objawami odstawiennymi. Niski poziom GABA może na przykład wywołać napady epileptyczne, spekuluje się więc, że wyładowania te mogą być łagodną formą lokalnego napadu.

Naturalne sposoby na prewencyjne

W jaki sposób naturalnie okiełznać brain zaps?

  • Stopniowe odstawianie

Wciąż potrzebnych jest więcej badań nad skuteczną metodą odstawiania leków przeciwdepresyjnych. Jednym ze sposobów na ograniczenie takich objawów jak wyładowania, jest stopniowe wycofywanie leku. To szczególnie ważne, jeśli przyjmujemy duże dawki leku lub zażywamy go przez długi czas.

Spowolnienie odstawiania leków może zmniejszyć ryzyko wystąpienia wyładowań, jednak nie jest to pewna taktyka. Badania wykazały niestety, że nawet stopniowe odstawianie może w przypadku niektórych leków skutkować długim okresem półtrwania. I wciąż powodować znaczne objawy wynikające z odstawienia. Często pacjenci decydują się na ponowne przyjmowanie leku, co skutkuje utknięciem w błędnym kole.

Należy pamiętać bezwzględnie, że zarówno przyjmowanie jak i odstawianie leków powinno odbywać się pod opieką lekarza specjalisty.

  • Zarządzanie lękiem i stresem

Brain zaps mogą występować bez oczywistego powodu, wydają się jednak często dotykać osób które żyją pod dużą presją, odczuwają dużo stresu i lęku. Niektórzy raportują nawet, że częstotliwość, czas trwania i intensywność napadów ulegają pogorszeniu, jeśli borykają się ze zwiększonym stresem.

W przypadku podwyższonego i przewlekłego stresu, dosyć powszechne jest doświadczanie wyładowań w mózgu i innych objawów. Ważną częścią zapanowania nad nimi powinno być zarządzanie stresem i danie swemu ciału czasu na odzyskanie sił, po trudnych doświadczeniach. Ze stresem pomogą nam poradzić sobie: joga, medytacja, aktywność fizyczna, czas na świeżym powietrzu, czytanie czy działalność charytatywna/wolontariat.

W przypadku depresji lub zaburzeń lękowych należy sięgnąć po pomoc specjalisty, który pomoże poradzić sobie z długoterminowymi objawami.

  • Zwiększanie poziomu GABA

GABA (kwas gamma-aminomasłowy) jest neuroprzekaźnikiem, mogącym pomóc w ograniczeniu nerwowości, lęku i bezsenności. Tak więc zwiększanie jego poziomu, może obniżyć ryzyko wystąpienia brain zaps z powodu stresu. GABA wydaje się również przynosić dodatkowe korzyści, jak pomoc w walce ze: stanem zapalnym, PMS, przyrostem masy ciała, utratą mięśni, chorobami serca czy ADHD. GABA wpływa pozytywnie na nastrój, dzięki zmniejszaniu lub hamowaniu aktywności niektórych komórek nerwowych, w ośrodkowym układzie nerwowym.

Do tego by z pewnością stwierdzić, czy niski poziom GABA przyczynia się do objawów odstawienia leków przeciwdepresyjnych, konieczne jest więcej badań. Zwiększanie poziomu tego kwasu, można nam przynieść jednak tylko korzyści.

Jak to zrobić?

  • Wyspać się. Warto dbać o realizowanie optymalnego cyklu dobowego, ograniczyć spożywanie kofeiny i alkoholu, a także zadbać o higienę snu. Ustalmy sobie rutynę, która pomoże nam się zrelaksować przed snem.
  • Dobrze zjeść. Stawiajmy na dietę, która bogata jest w składniki odżywcze, przeciwutleniacze, minerały, witaminy, aminokwasy i niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe. Na naszym talerzu powinny wylądować: warzywa zielonolistne, owoce, ekologiczne mięso, jaja z wolnego wybiegu, dziko łowione ryby, żywność probiotyczna i zdrowe tłuszcze, orzechy włoskie czy siemię lniane.
  • Ćwiczyć regularnie. Jeśli to możliwe, wykonywać również ćwiczenia o wysokiej intensywności.
  • Pożegnać się z używkami. Pomachajmy na do widzenia paleniu, nadmiernemu spożywaniu alkoholu czy innym szkodliwym substancjom.
  • Wystawiać się na słońce. Starajmy się spędzać czas na świeżym powietrzu, w słońcu, by zwiększyć poziom witaminy D.

GABA występuje również w formie suplementu, zwykle w dawkach ok. 250-650 mg. Stosuje się je zazwyczaj 2-3 razy dziennie. Nie są to produkty skierowane do kobiet w ciąży, karmiących piersią oraz osób przyjmujących stabilizatory nastroju.

  • Spróbować suplementów. Środki te nie przynoszą natychmiastowych efektów, jeśli chodzi o brain zaps lub walkę z depresją czy lękiem. Niektóre z nich pomagają jednak zminimalizować efekty uboczne odstawiania leków, poprawiają ogólne samopoczucie.

Wspierać zdrowie psychiczne będą:

Kwasy tłuszczowe omega-3, mające przeciwzapalne działanie.

Witamina B12 i B6, wspierające produkcję GABA i zwalczające zmęczenie, osłabienie oraz mgłę umysłową.

Witamina D, pozyskiwana najlepiej ze słońca, poza słonecznym okresem zaś z suplementów.

Magnez, pomagający w zaśnięciu i zwalczaniu niepokoju, napięcia mięśniowego i objawów związanych ze stresem.

Dziurawiec.

L-glutamina i L-arginina, współpracujące z GABA w celu wspomagania zwiększenia hormonu wzrostu.

Kozłek lekarski, ashwagandha i różeniec górski, wszystkie naturalnie korzystne i uspokajające układ nerwowy zioła.

Olejki eteryczne o uspokajającym działaniu, np. lawendowy, ylang ylang oraz rumiankowy.

Zamiar przyjmowanie suplementów należy skonsultować z lekarzem, szczególnie w przypadku przyjmowania innych leków. Pozwoli to uniknąć niepożądanych interakcji.

Środki ostrożności

Opracowane skutecznych sposobów na odstawianie leków, wciąż wymaga dalszych i odpowiednich badań. W przypadku stosowania SSRI, ważne by przyjmować je przez taki czas, jaki jest wymagany dla naszego zdrowia. Zwykle zakłada się, że nie powinny być one stosowane dłużej niż 3-9 miesięcy.

Długoterminowe przyjmowanie konkretnego leku zwiększa ryzyko doświadczania objawów odstawiennych. Warto porozmawiać z lekarzem o stosowaniu leku, który ma dłuższy okres półtrwania. Ponieważ dłużej pozostaje w organizmie, a poziom zmniejsza się stopniowo, może pomóc zmniejszyć objawy związane z wycofaniem.

Nie wolno samodzielnie decydować o odstawianiu leków na receptę. Konieczna jest do tego konsultacja z lekarzem. W przypadku przeżywania stresującego czasu, nie decydujmy się na samodzielną zmianę dawek, przepisanych środków. Taką zmianę może zatwierdzić tylko lekarz.

Źródło:

https://draxe.com/brain-zaps/

Opracowała Ewa Wysocka

Brak komentarzy
Napisz komentarz